السيد عبد الكريم بن طاووس ( مترجم : مجلسي )

16

فرحة الغري ( فارسي )

حفظ كرده‌اند . شيعيان نيز همواره عالمان دين را مايهء قوام جامعهء دينى خود ديده و به ايشان روى آورده‌اند . بنا بر آموزشهاى شيعى ، مردم در « حوادث واقعه » به « روات احاديث » اهل بيت - عليهم السّلام - رجوع مىكنند ؛ فقيهان امينان پيامبران - عليهم السّلاماند - . همين درك و دريافتها و آموزشها سبب مىشد كه عامّهء شيعه در آنچه مايهء اختلاف ( / اختلاف نظرى و عملى ) بود ، به عالمان دين روى آورند ، و عالمان دين نيز در عرصهء تعرّض اختلاف ، بكوشند تا معرفت اصلى و اصيل را در اختيار عامّه بگذارند ، رايهاى ناصواب را تخطئه كنند ، و از تفرّق نظرى و عملى پيشگيرى نمايند . فرحة الغرى فرزند چنين نظام انديشگى و علمىاى است ؛ و بر همين بنياد نگارش آن از مؤلَّف دانشورش خواسته شده . فرحة الغرى بصرحة الغرى « 7 » كتابى است كم حجم و بسيار سود در بارهء جايگاه تربت مقدّس امير مؤمنان ، امام علىّ بن أبى طالب - عليهما الصّلاة و السّلام - ، و آثار و اخبار دلالتگر بر آن ، كه سيّد عبد الكريم بن طاوس تأليف كرده و شامل خطبه و دو مقدّمه و پانزده باب است . اين اثر مشهورترين و معتبرترين فرد نوع خود به شمار مىرود و در زمان خود براى پاسخگويى به ترديدها و شبهه هائى كه ممكن بوده در اين باب به اذهان خطور كند ، به قلم آمده تا فصل الخطابى باشد بر هر بحث و اختلاف نظر . هر چند نمىتوان و نبايد ادّعا كرد كه هيچ سند و نقلى مربوط به موضوع فرحة الغرى از ديدهء كاوشگر مؤلَّف دانشمند آن بدور نمانده است و هيچ مدركى نيست كه بتوان بر گردآورده‌هاى سيّد عبد الكريم بن طاوس افزود ، بايد اذعان كرد كتاب فرحة الغرى در موضوع خود واجد جامعيّت ويژه اى است . بىاختيار ، اين ابيات ضياء الدّين موسى بن ملهم كاتب ، در خاطر خلجان مىكند كه : هذا كتاب بديع ما رأى أحد مثلا له في مبانيه و معناه حوى تصانيف هذا العلم أجمعها و زادنا جملا عمّا سمعناه لا تعجبوا من لطيف الحجم قام به ذا الفنّ أجمع أقصاه و أدناه « 8 » بىشبهه اين جامعيّت با جايگاه مؤلَّف در خاندان فرهنگپرور طاوس و آن روزگار ، ربط وثيق دارد .

--> « 7 » نگر : الذّريعة ، ج 16 ، ص 159 . « 8 » الوافى بالوفيات ، ج 19 ، باعتناء رضوان السّيّد ، شتوتكارت - بيروت ، 1413 ه . ق . / 1993 م . ، ص 13 ؛ با اندكى اصلاح .